محمد حسن خان اعتماد السلطنه
476
چهل سال تاريخ ايران ( فارسى )
امين الملك ، پاشا خان ( ص 40 - ص 17 چاپ اول ) از پيشخدمتهاى خاصهء شاه كه در 1272 به لقب امين الصره ملقب و در 1276 مدير دار الشوراى كبرى و معروف به امين شورى گرديد . در سال بعد به پيشكارى پسر شش سالهء شاه كامران ميرزا حاكم طهران معين شد . در 1280 مأمور رسيدگى به امور ادارى نظام شد و سال بعد امين الملك لقب يافت و مهردارى و رسيدگى به امور حكومت بروجرد و خمسه و احضاء وزراء و ابلاغ اوامر شاهانه به آنان از وظايف او قرار گرفت . در 1284 رسيدگى به امور خراسان نيز بدان منظم شد . در 1288 عضو دار الشوراى كبرى شد و پيشكارى كامران ميرزا نيز دوباره به وى محول گشت و آنگاه وزارت عدليه به او داده شد . . در روز 18 ذى الحجهء 1289 كه به زيارت حضرت عبد العظيم مىرفت به واسطهء سركشى اسبها كه درشكه را برداشته به سرعت مىبردند از ترس خود را از درشكه به بيرون انداخت و چنان صدمه ديد كه روز بعد درگذشت . وى پدرزن و دائى ميرزا على خان امين الدوله و ابراهيم ميرزا پسر عماد الدوله بود و يك دختر ديگر نيز داشت . احمد خان مبشر الدوله نيز از زن ابراهيم ميرزاست ، منتهى از شوهر قبلى او . اشارهاى به شرح حال او در خاطرات ممتحن الدوله هست . عماد الدوله ، امامقلى ميرزا ( ص 40 - ص 17 چاپ اول ) پسر ششم محمد على ميرزاى دولتشاه و جد خاندان دولتشاهى در حدود 1230 متولد شد و در نيمهء رجب 1292 درگذشت . در 1268 حكومت كرمانشاه كه قبلا در دست پدر و برادرش بود به او داده شد و در 1269 به عماد الدوله ملقب گشت . در 1275 لرستان نيز ضميمهء حكومت او شد . ولى در آخر آن سال از آن مجزى گشت و در 1280 دوباره ضميمهء كرمانشاه و نهاوند شد و به امامقلى ميرزا تعلق گرفت . در سال 1290 در ركاب شاه به اروپا رفت و پس از بازگشت به وزارت عدليه انتخاب گشت و سال بعد دوباره به حكومت كرمانشاه انتخاب شد و كردستان نيز ضميمهء حكومت او بود كه پسرش بديع الملك ميرزا را به آنجا بهجاى خود فرستاد . اين پسر پس از فوت پدر جانشين او شد . امامقلى ميرزا گويا بسيار زيبا بوده است ، چه مجد الملك او را « ماه منقش » ناميده است . وى پدرزن محمد حسن خان اعتماد السلطنه بود و مهدعليا كه به قول اعتماد السلطنه با عماد الدوله كمال محبت را داشت واسطهء اين ازدواج بود . ثروت او را اعتماد السلطنه دو كرور تومان دانسته است كه از آن جمله صد هزار تومان نقد در بانك بوده است و